Unsur-unsur lelagon campursari

Unsur-unsur lelagon campursari, campursari dalam dunia musik nasional Indonesia mengacu pada campuran (crossover) beberapa genre musik kontemporer Indonesia. Nama campursari diambil dari bahasa Jawa yang bergotong-royong bersifat umum. Musik campursari di wilayah Jawa adegan tengah sampai timur khususnya terkait dengan modifikasi alat-alat musik gamelan sehingga dapat dikombinasi dengan instrumen musik barat, atau sebaliknya. Dalam kenyataannya, instrumen-instrumen 'asing' ini 'tunduk' pada pakem musik yang disukai masyarakat setempat: langgam Jawa dan gending. Dalam campur sari mempunyai beberapa unsur


Unsur-unsur lelagon campursari


Unsur-unsur lelagon campursari:
  1. Tema: dhasaring prakara kang dikrembakake dadi cakepan lelagon
  2. Diksi: tembung-tembung sing wus pinilih
  3. Rima: unen-unen kang dibolan-baleni
  4. Amanat: tuntunan lan pituduh kang sinandi ana ing njeroning lelagon.

Geguritan: salah sijining sastra jawa awujud puisi

Unsur intrinsic geguritan: tema, rima, gambaran pangindran, amanat.

Tema: inti prakara kang diangkat ing geguritan

Rima: unen-unen kang dibolan-baleni andadekake geguritan katon nduweni irama

Manut unine, rima kaperang dadi rima asonansi lan rima aliterasi

Yen sing dibaleni kuwi kalebu unen-unen urip (vocal=a,I,u,e,o) kagolong rima asonansi

Rima aliterasi: yen sing dibaleni saliyane vocal

Rima asonansi kanggo mbentuk kahanan sing biyasane teratur, ajeg, lan nyenengake

Rima aliterasi biyasane gawe kahanan sing dicritakake ana ing geguritan katon ora ngepenakake ati/serem/susah

Paugeran geguritan: guru gatra, guru lagu, guru wilangan

Guru gatra: jumlahe larik ana ing saben pada (bait)

Guru lagu: tibane dhong-dhing (bunyi vocal akhir) saben larike

Guru wilangan: cacahe suku kata ing saben larike

Nulis geguritan: nemotakake tema, gawe cengkorongan isining geguritan saben padane, ngrakit geguritan kanthi migatekake basa-basa endah/rinengga

Ukara sambawa: ukara sing wasesane nganggo panambang a, na, la nana kang ora tegese prentah nanging nduweni teges sanajan, umpama, pangarep-arep lan mokal

Umpama: mangkata esuk mau saya ora telad kaya ngene iki. Aku mau nggawaa payung, klambiku ora kebes

Sanajan: udana deres ta, saya kudu mangkat. Sangua akeh ya tetep ora cukup

Pangarep-arep: sikilku ndang maria, saya mampu melu bal-balan. Bapak kondura, saya mampu matur adegan iki

Mokal: kowe maneh diwenehana, saya wae sing cedhak ora mambu. Narti maneh lulusa, wahyuni sing pinter wae ora bisa

Parikan: unen-unen rong gatra

Pathokan parikan: cacahe wanda ukara kapisan padha karo ukara kapindho, ukara kapisan ukara bebuka, ukara kapindho isine, tibane swara kapisan kudu padha karo ukara kapindho, mampu kadadeyan saka 2 gatra utawa  gatra.

Wangsalan: tetembungan utawa unen-unen sing saemper cangkriman nanging batangane wis dikandhakake ing ukara candhake.

Pandhapuking ukara:

  1. Wangsalan lamba: mrica kecut, aja waton muni (mrica kecut=wuni). Njangan gori, nganthi judheg nggonku ngrasakake (njangan gori=gudheg). Kukus gantung, sawangen ayuku iki (kukus gantung=sawang)
  2. Wangsalan rangkep: ancur kaca, peksi langking mangsa sawa. Rasaksa, yen lagi nandhang dhukita (ancur kaca=rasa, pekis langking=dhandhang); bayem arda, ardane ngrasuk busana. Mari anteng, besuse saya ketara (bayem arda=lateng, ngrasuk busana=besus); tampar aren, aren arab wijilira. Tindak-tanduk nora ninggal tata hukuman alam (tampar aren=duk, aren arab=kuma)
  3. Wangsalan padinan: wangsalan sing prasaja ora disebutake batangane jalaran wong dianggep ngerti jawabane. Mbok aja ngrokok cendhak ta Mas! (tegese= neges-neges); anggone ndeleng nganti ngembang duren (tegese=dlongop)
  4. Wangsalan edipeni: wangsalan sing mawa purwakanthi guru basa. Tepi wastra, wastra kang tumrap mustaka (kemadha, iket); para mudha, nggegulanga ngiket basa
  5. Wangsalan memet: wangsalan anggone nggoleki batangane ambal kaping pindho lagi mengerteni karepe

Komentar

Postingan populer dari blog ini

20 sifat wajib dan mustahil bagi allah

Contoh Soal Essay Pendidikan Agama Islam (PAI) Kelas XI Semester 1 Beserta Jawaban

DAMPAK POSITIF DAN NEGATIF GLOBALISASI